Przejdź do treści

Poradnik redakcji BiznesmeniEU

WDT stawka 0% jakie dokumenty zebrać i jak udokumentować numer VAT UE nabywcy

Stawka 0% przy dostawie wewnątrzwspólnotowej stoi na kilku dowodach, a jeden z nich, potwierdzenie numeru nabywcy, najłatwiej zgubić.

Sprawdź numer VAT UE kontrahenta teraz

Paleta z towarem gotowa do wysyłki stoi w strefie załadunku magazynu

Stawka 0% przy WDT i dowody, na których stoi

Stawka 0% przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów nie wynika z samego faktu, że towar wyjechał z Polski. Urząd uzna ją, gdy sprzedawca wykaże kilka rzeczy naraz: że sam jest zarejestrowany jako podatnik VAT UE, że nabywca podał ważny numer VAT UE, że złożył poprawną informację podsumowującą i że towar rzeczywiście trafił do innego kraju Unii. Ostatni punkt ma najwięcej dokumentów, więc zwykle on pochłania uwagę. Pierwszy kontrolny kłopot pojawia się jednak gdzie indziej, bo o numerze nabywcy większość firm pamięta w dniu zamówienia, a dowodu na to nie zostawia.

Warunek stawki 0%Jaki dokument go potwierdzaKto go zwykle pilnuje
Sprzedawca jest zarejestrowany jako podatnik VAT UEPotwierdzenie rejestracji, zgłoszenie VAT-RKsięgowość
Nabywca ma ważny numer VAT UE i podał go sprzedawcyFaktura z numerem oraz zapis sprawdzenia numeru z dnia dostawyHandlowiec albo dział rozliczeń
Informacja podsumowująca VAT-UE złożona w terminie, bez błędów w numerachUPO złożonej informacjiKsięgowość
Towar dotarł do innego kraju UniiList przewozowy, CMR, potwierdzenie odbioru, specyfikacja do fakturyLogistyka

W tabeli widać, że trzy z czterech dokumentów powstają same przy zwykłej pracy firmy. Zapis sprawdzenia numeru nabywcy trzeba świadomie zrobić i przechować. Brak go najczęściej wychodzi dopiero wtedy, gdy kontrola prosi o dowody dostaw sprzed dwóch lat.

Dowody dostarczenia towaru do innego kraju Unii

Dowody wywozu dobiera się do sposobu transportu. Przy transporcie zlecanym przewoźnikowi podstawą jest list przewozowy CMR z podpisem odbiorcy albo potwierdzenie odbioru, do tego specyfikacja towaru zgodna z fakturą. Przy odbiorze własnym przez nabywcę dochodzi jego oświadczenie o wywozie. Co do zasady dowody trzeba mieć w ciągu dwóch miesięcy od końca miesiąca dostawy. Jeśli ich nie masz, dostawę rozliczasz krajowo ze stawką podstawową, a po otrzymaniu dokumentów korygujesz. Dokładny tryb zależy od okoliczności, więc przy większych kwotach sprawdź art. 42 ustawy o VAT albo zapytaj doradcę podatkowego.

Kontrola zwykle zestawia dowody z fakturą po trzech cechach: czy towar i ilość się zgadzają, czy adres rozładunku leży w kraju nabywcy i czy podpis odbiorcy należy do kogoś związanego z kupującą firmą. Dostawa rozładowana w innym kraju niż zadeklarowany albo odebrana przez osobę bez związku z firmą to klasyczny schemat wyłudzeń, który urząd zna.

Potwierdzenie numeru VAT UE nabywcy z dnia dostawy

Numer nabywcy ocenia się na moment dostawy, a nie na dzień kontroli. Odbiorca, który dziś ma ważny numer, mógł dwa lata temu być z niego wyrejestrowany. Odwrotnie też bywa. Dlatego bieżące sprawdzenie w trakcie kontroli niczego nie dowodzi, a przydaje się tylko dokument sprzed dostawy. Rejestr VIES zwraca status w chwili zapytania, bez historii. Jedynym sposobem na dowód z dnia dostawy jest zapisanie wyniku w tym dniu.

Mocny zapis zawiera numer nabywcy, status, nazwę i adres, jeśli kraj je udostępnia, datę i godzinę oraz, gdy sprawdzasz też własny numer, numer konsultacji. Czym ten numer różni się od zrzutu ekranu, wyjaśniamy w poradniku o numerze konsultacji. Gdy numer okaże się nieważny już po wysyłce, kolejność działań opisuje poradnik nieważny numer VAT UE po wysyłce towaru.

Ile to kosztuje, gdy robisz to ręcznie

Jedno sprawdzenie w publicznym formularzu zajmuje około minuty, ale razem z zapisem pliku, nazwaniem go i wrzuceniem do właściwego folderu wychodzi kilka minut. Przy 40 fakturach WDT miesięcznie to kilka godzin pracy i 40 plików do znalezienia po latach. Kosztem ukrytym jest przypadek, w którym ktoś zapomni sprawdzić numer przed wysyłką i dowiaduje się o tym od urzędu. Dla porównania stały abonament na automatyczny zapis zaczyna się od 99 zł netto miesięcznie przy płatności rocznej (50 numerów), a kwota VAT z jednej zakwestionowanej dostawy za 40 000 zł to około 9 200 zł.

SposóbZapis z datą i godzinąAlert o zmianie statusuOdpowiedni dla
Publiczny formularz i folder ze zrzutamiRęcznie, przy każdej dostawieNieKilku odbiorców i kilku dostaw w roku
Arkusz z kolumną „sprawdzono”Data wpisana ręcznie, bez dowoduNieTylko jako uzupełnienie, nie jako dowód
Monitoring z archiwum PDFAutomatycznie, co nocTak, mailemStali odbiorcy i dostawy co tydzień

Teczka na kontrolę dostaw do UE

Dobra teczka jednej dostawy zawiera pięć elementów: fakturę, dowód wywozu, zapis sprawdzenia numeru nabywcy z dnia dostawy, UPO informacji podsumowującej i korespondencję z odbiorcą dotyczącą adresu rozładunku. Teczki prowadzi się per odbiorca, a nie per miesiąc, bo kontrola zazwyczaj pyta o konkretnego kontrahenta. Kiedy teczka przestaje wystarczać i co jeszcze sprawdzić przy nowym odbiorcy, opisujemy w poradniku o należytej staranności VAT przy kontrahencie z UE. Biura rachunkowe obsługujące wielu eksporterów prowadzą osobną teczkę dla każdego klienta, co opisujemy na stronie weryfikacja kontrahentów dla biura rachunkowego. Gdy towar jedzie od zagranicznego dostawcy prosto do Twojego odbiorcy w trzecim kraju, teczka musi objąć numery obu kontrahentów, o czym piszemy w poradniku o transakcji trójstronnej uproszczonej.

Jeśli faktury wystawiasz w programie do fakturowania, numer nabywcy najlepiej sprawdzić jeszcze przed wystawieniem faktury ze stawką 0%, a dokument trafia do archiwum z datą. Wygodnie jest, gdy na koniec miesiąca widać, który odbiorca dostał fakturę bez sprawdzenia. Do samego wystawiania faktur sprawdzi się program do fakturowania z KSeF, a sprawdzanie numerów kontrahentów warto trzymać osobno, w monitoringu.

Jak to robimy w BiznesmeniEU

Dodajesz odbiorców z UE pojedynczo albo wgrywasz plik z programu fakturującego. Co noc sprawdzamy każdy numer w rejestrze kraju kontrahenta i zapisujemy potwierdzenie jako osobny PDF z datą i godziną. Przy zmianie statusu na nieważny dostajesz mail rano, przed następną fakturą. Przy kontroli eksportujesz archiwum danego odbiorcy za wybrany okres. Zaczynasz od monitoringu kontrahentów albo od jednorazowego sprawdzenia VAT unijnego, a plany porównasz w cenniku.

Najczęstsze pytania

WDT stawka 0% jakie dokumenty są potrzebne?

Potrzebujesz faktury z numerem VAT UE nabywcy, dowodów, że towar dotarł do innego kraju Unii (list przewozowy, potwierdzenie odbioru, specyfikacja), poprawnie złożonej informacji podsumowującej VAT-UE oraz własnej rejestracji jako podatnik VAT UE. Warto dołożyć potwierdzenie ważności numeru nabywcy z dnia dostawy.

Czy muszę mieć potwierdzenie ważności numeru VAT UE nabywcy?

Ważny numer nabywcy jest warunkiem stawki 0%, a obowiązek udowodnienia spełnienia warunków spoczywa na sprzedawcy. Ustawa nie wskazuje jednego dokumentu, ale w praktyce najmocniejszy jest zapis sprawdzenia w rejestrze z datą i godziną. Zrzut ekranu bez daty słabo przekonuje urząd.

W jakim terminie trzeba mieć dowody wywozu towaru?

Co do zasady dowody dostarczenia towaru do innego kraju Unii trzeba mieć w ciągu dwóch miesięcy od końca miesiąca, w którym wykonano dostawę. Jeśli ich brakuje, dostawa jest rozliczana krajowo, a po otrzymaniu dokumentów można ją skorygować. Szczegóły sprawdź w art. 42 ustawy o VAT albo u doradcy.

Jak długo przechowywać dokumenty z WDT?

Dokumenty podatkowe przechowuje się do końca okresu przedawnienia zobowiązania, czyli zwykle pięć lat licząc od końca roku, w którym powstał obowiązek podatkowy. Dotyczy to też potwierdzeń sprawdzenia numerów nabywców. Dlatego archiwum powinno być przeszukiwalne po kontrahencie i dacie.

Czy sprawdzenie numeru w publicznym formularzu wystarczy jako dowód?

Samo sprawdzenie tak, ale tylko jeśli zapiszesz wynik. Publiczny formularz niczego nie archiwizuje, więc wydruk lub zrzut musisz zrobić sam przy każdej dostawie. Przy kilkudziesięciu odbiorcach lepiej mieć archiwum, które zapisuje potwierdzenia z datą, godziną i numerem konsultacji automatycznie.

Masz numer kontrahenta pod ręką

Zrób sprawdzenie VAT unijnego od razu i zobacz wynik z rejestru kraju nabywcy.

Inne poradniki

Cała lista kontrahentów pod stałą kontrolą

Monitoring numerów VAT UE, archiwum potwierdzeń i eksport. Od 99 zł netto miesięcznie przy płatności rocznej.

Porównaj plany